คดีฆ่าคนตายโดยเจตนาต้องพิจารณาว่าผู้กระทำมีเจตนาให้ผู้อื่นถึงแก่ความตายหรือย่อมเล็งเห็นผลถึงความตายหรือไม่ การพิจารณา เจตนาฆ่า อาศัยพฤติการณ์และพยานหลักฐาน เช่น อาวุธที่ใช้ ตำแหน่งและลักษณะบาดแผล วิธีการทำร้าย มูลเหตุ และเหตุการณ์ก่อน–หลังเกิดเหตุ ไม่ได้พิจารณาจากผลว่ามีผู้เสียชีวิตเพียงอย่างเดียว

ความผิดฐานฆ่าผู้อื่นตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 288 เป็นความผิดที่มีอัตราโทษสูง โดยอาจถึงประหารชีวิต จำคุกตลอดชีวิต หรือจำคุกตามอัตราที่กฎหมายกำหนด และหากเป็นการฆ่าผู้อื่นโดยมีเหตุฉกรรจ์ตามมาตรา 289 เช่น พฤติการณ์บางประเภทที่กฎหมายระบุไว้ ก็จะต้องพิจารณาบทลงโทษที่หนักขึ้นตามกรณี

ความแตกต่างสำคัญอยู่ที่ เจตนาของผู้กระทำ หากมีเจตนาฆ่าอาจเป็นความผิดฐานฆ่าผู้อื่น แต่หากมีเพียงเจตนาทำร้ายและผลของการทำร้ายทำให้ผู้เสียหายถึงแก่ความตาย อาจเป็นความผิดฐานทำร้ายผู้อื่นจนเป็นเหตุให้ถึงแก่ความตาย การแยกสองข้อหานี้จึงต้องพิจารณาพยานหลักฐานและพฤติการณ์ทั้งหมดของคดีอย่างละเอียด

กรณีอ้าง ป้องกันตัว ต้องตรวจสอบว่ามีภยันตรายจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมายที่ใกล้จะถึงหรือไม่ และการกระทำนั้นเป็นการป้องกันสิทธิของตนเองหรือผู้อื่นโดยพอสมควรแก่เหตุหรือไม่ หากเกินขอบเขตที่กฎหมายกำหนด ผลทางกฎหมายอาจแตกต่างออกไป จึงต้องพิจารณารายละเอียดของเหตุการณ์เป็นรายคดี

ควรเก็บหลักฐานที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ทั้งหมด เช่น กล้องวงจรปิด คลิปวิดีโอ ภาพถ่าย ข้อความสนทนา พยานบุคคล หลักฐานตำแหน่งที่อยู่ เอกสารทางการแพทย์ และข้อมูลก่อน–หลังเกิดเหตุ โดยเฉพาะหลักฐานที่เกี่ยวข้องกับ เจตนา การป้องกันตัว และลำดับเหตุการณ์ หากถูกกล่าวหาในคดีร้ายแรงลักษณะนี้ ควรปรึกษา ทนายความคดีฆ่าคนตาย ตั้งแต่ชั้นสอบสวนเพื่อพิจารณาข้อกล่าวหาและพยานหลักฐานอย่างครบถ้วน